[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blogPost-22216":199,"$f1g7j7ynb4q39x":221},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189,193],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"link":195,"type":196,"slug":197,"title":198},173,"https:\u002F\u002Fhelpcenter.gama.ir\u002Fevent-timeline","link","تقویم-آموزشی","تقویم آموزشی",{"id":200,"section":178,"base":201,"course":202,"lesson":203,"title":204,"cat":205,"pic":206,"info_graphic":13,"podcast":13,"body":207,"tags":208,"metadata":13,"featured":212,"status":4,"views":107,"subdate":213,"up_date":214,"first_name":215,"last_name":216,"avatar":13,"title_url":217,"cat_title":218,"subdate_jalali":219,"update_jalali":220},22216,1169,1182,3849,"دل شب: ژرفای تاریکی شب",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FKwOWMrGJhRYVwWifeW8i_800.png","\u003Cdiv id=\"article-core\" dir=\"rtl\" role=\"article\" aria-label=\"دل شب: ژرفای تاریکی شب\" style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; max-width: 980px; margin: 16px auto; padding: 16px; background: #ffffff; font-family: &#039;IRANSans&#039;, Tahoma, &#039;Times New Roman&#039;, serif; color: #667085; line-height: 1.8; word-break: break-word; : \">\r\n    \u003Ch2 style=\"margin: 0 0 6px 0; font-size: 22px; font-weight: 800; color: #344054; : \">دل شب: معنا، مفهوم و کاربرد آن در زبان فارسی\u003C\u002Fh2>\r\n    \u003Cdiv style=\"margin-top: 4px; font-size: 13px; opacity: .95; color: #667085; : \">آشنایی با معنای دل شب، ژرفای تاریکی، کاربردهای ادبی و نقش آن در تصویرسازی و انتقال احساس\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 14px 0 16px 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #ffb600; border-radius: 12px; background: #fff8e1; color: #667085; : \">\r\n        \u003Cstrong style=\"color: #24292f; : \">دل شب\u003C\u002Fstrong> ترکیبی پرکاربرد در زبان و ادبیات فارسی است که به ژرفای تاریکی شب، هنگام آرامش و خاموشی محیط و زمانی که روشنایی روز کاملاً از میان رفته است، اشاره دارد. این تعبیر علاوه بر معنای زمانی، مفهومی ادبی و تصویری دارد و می‌تواند احساس‌هایی مانند تنهایی، سکوت، ترس، آرامش، انتظار و امید را به خواننده منتقل کند. نویسندگان و شاعران فارسی‌زبان با استفاده از این ترکیب، فضای داستان یا شعر را توصیف می‌کنند و گاهی تاریکی شب را نمادی از دشواری‌ها و رنج‌های زندگی قرار می‌دهند. شناخت معنای حقیقی و مجازی دل شب به درک بهتر شعر، نثر و آرایه‌های ادبی کمک می‌کند.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">معنا و ساختار ترکیب دل شب\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        عبارت «دل شب» از دو واژه «دل» و «شب» تشکیل شده است. واژه «دل» در این ترکیب به معنای قلب انسان نیست، بلکه به بخش درونی، میانی یا ژرفای چیزی اشاره می‌کند. همان‌طور که در زبان فارسی می‌گوییم «دل کوه» یا «دل جنگل»، در تعبیر «دل شب» نیز منظور بخش ژرف و تاریک شب است.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        از نظر دستوری، «دل شب» یک \u003Cstrong style=\"color: #24292f; : \">ترکیب اضافی\u003C\u002Fstrong> است؛ زیرا واژه «دل» به «شب» اضافه شده و میان آن‌ها رابطه اضافه وجود دارد. در این ترکیب، دل به‌صورت مجازی برای نشان دادن بخش درونی یا ژرفای زمان به کار رفته است.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        در معنای رایج، دل شب معمولاً به ساعت‌های بسیار تاریک و آرام شب، به‌ویژه پیرامون نیمه‌شب، اشاره می‌کند؛ اما همیشه زمان دقیق و مشخصی را نشان نمی‌دهد. برای نمونه، جمله «در دل شب صدای قدم‌هایی شنیده شد» بیشتر بر تاریکی و سکوت محیط تأکید دارد تا ساعت وقوع رویداد.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv role=\"region\" aria-label=\"مقایسه معناهای مرتبط با دل شب\" style=\"box-sizing: border-box; margin: 8px 0 16px 0; padding: 0; border: 1px solid #e5e7eb; border-radius: 12px; overflow: auto; : \">\r\n        \u003Ctable style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; min-width: 600px; border-collapse: collapse; : \">\r\n            \u003Cthead>\r\n                \u003Ctr>\r\n                    \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">تعبیر\u003C\u002Fth>\r\n                    \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">معنا\u003C\u002Fth>\r\n                    \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">ویژگی اصلی\u003C\u002Fth>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n            \u003C\u002Fthead>\r\n            \u003Ctbody>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">دل شب\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">ژرفای تاریکی شب\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">تأکید بر تاریکی، سکوت و فضای شب\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">نیمه‌شب\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">میانه زمانی شب\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">تأکید بیشتر بر زمان\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">سیاهی شب\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">تاریکی فراگیر شب\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">تأکید بر نبود روشنایی\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">سحرگاه\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">پایان شب و نزدیک شدن صبح\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">نشانه نزدیک شدن روشنایی روز\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n            \u003C\u002Ftbody>\r\n        \u003C\u002Ftable>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        تفاوت مهم این تعبیرها در نوع تأکید آن‌هاست. «نیمه‌شب» بیشتر زمان را مشخص می‌کند، اما «دل شب» علاوه بر زمان، تصویری ذهنی از تاریکی عمیق و سکوت می‌سازد. به همین دلیل، کاربرد آن در نوشته‌های ادبی تأثیرگذارتر است.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">نقش دل شب در تصویرسازی ادبی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        نویسندگان از عبارت «دل شب» برای فضاسازی و انتقال احساس استفاده می‌کنند. این ترکیب به خواننده کمک می‌کند محیط داستان را در ذهن خود مجسم کند. برای مثال، وقتی می‌خوانیم «مسافر در دل شب از جاده‌ای خاموش گذشت»، تاریکی جاده، سکوت محیط و تنهایی مسافر را هم‌زمان تصور می‌کنیم.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        در ادبیات فارسی، شب همیشه نشانه ترس یا اندوه نیست. گاهی سکوت شب فرصتی برای اندیشیدن، آرامش و خلوت کردن با خویش است. دانش‌آموزی را تصور کنید که پس از پایان یک روز شلوغ، در آرامش شب درباره تصمیم‌های مهم زندگی خود فکر می‌کند. در چنین توصیفی، دل شب می‌تواند فضایی آرام و اندیشمندانه داشته باشد.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        گاهی نیز تاریکی شب معنایی نمادین پیدا می‌کند. در این حالت، شب نماینده دشواری، ناآگاهی، اندوه یا شرایط سخت است و روشنایی صبح می‌تواند نشانه امید، آگاهی و پایان مشکلات باشد. برای مثال، در جمله «پس از دل شب، روشنایی امید پدیدار شد»، نویسنده از تقابل تاریکی و روشنایی برای بیان عبور از سختی‌ها بهره گرفته است.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv role=\"region\" aria-label=\"کاربردهای ادبی دل شب\" style=\"box-sizing: border-box; margin: 8px 0 16px 0; padding: 0; border: 1px solid #e5e7eb; border-radius: 12px; overflow: auto; : \">\r\n        \u003Ctable style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; min-width: 600px; border-collapse: collapse; : \">\r\n            \u003Cthead>\r\n                \u003Ctr>\r\n                    \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">کاربرد\u003C\u002Fth>\r\n                    \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نمونه\u003C\u002Fth>\r\n                    \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">مفهوم منتقل‌شده\u003C\u002Fth>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n            \u003C\u002Fthead>\r\n            \u003Ctbody>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">فضاسازی\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">در دل شب، کوچه‌ها خاموش بودند.\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">سکوت و تاریکی محیط\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">انتقال احساس\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">در دل شب، چشم‌انتظار بازگشت برادرش بود.\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">نگرانی و انتظار\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">نمادپردازی\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">چراغ امید در دل شب روشن ماند.\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">پایداری امید در دشواری‌ها\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">بیان آرامش\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">در دل شب، آرام به صدای باران گوش داد.\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">آرامش و خلوت\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n            \u003C\u002Ftbody>\r\n        \u003C\u002Ftable>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        از نظر آرایه‌های ادبی، باید میان ساختار ترکیب و شیوه استفاده از آن تفاوت گذاشت. «دل شب» در معنای ژرفای شب، کاربردی مجازی از واژه «دل» دارد. همچنین در جمله‌ای مانند «دل شب از اندوه می‌گریست»، نسبت دادن گریستن به شب می‌تواند نمونه‌ای از \u003Cstrong style=\"color: #24292f; : \">تشخیص یا جان‌بخشی\u003C\u002Fstrong> باشد؛ زیرا رفتاری انسانی به شب نسبت داده شده است.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 16px 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fff7e6; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; : \">\r\n        \u003Cstrong>نکته آموزشی:\u003C\u002Fstrong> برای تشخیص معنای دل شب در شعر و نثر، تنها به خود عبارت توجه نکنید. واژه‌های اطراف آن، فضای کلی نوشته و احساس گوینده مشخص می‌کنند که منظور تاریکی واقعی شب است یا مفهومی نمادین مانند اندوه و دشواری.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">پرسش‌های مفهومی و نکات چالشی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n        \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 6px 0; color: #344054; : \">\r\n            \u003Cstrong>آیا دل شب همیشه دقیقاً به نیمه‌شب اشاره می‌کند؟\u003C\u002Fstrong>\r\n        \u003C\u002Fdiv>\r\n        \u003Cdiv style=\"color: #667085; : \">\r\n            خیر. نیمه‌شب به زمان مشخصی اشاره دارد، اما دل شب بیشتر بیانگر ژرفای تاریکی و فضای آرام یا خاموش شب است. ممکن است نویسنده برای توصیف تاریکی شدید، بدون اشاره به ساعت دقیق، از این ترکیب استفاده کند.\r\n        \u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n        \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 6px 0; color: #344054; : \">\r\n            \u003Cstrong>آیا کاربرد واژه «دل» در این ترکیب به معنای وجود قلب برای شب است؟\u003C\u002Fstrong>\r\n        \u003C\u002Fdiv>\r\n        \u003Cdiv style=\"color: #667085; : \">\r\n            خیر. واژه «دل» در اینجا به معنای بخش درونی یا ژرفای چیزی به کار رفته است. بنابراین، خود ترکیب «دل شب» لزوماً تشخیص نیست؛ مگر آنکه در جمله، رفتار یا ویژگی انسانی نیز به شب نسبت داده شود.\r\n        \u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n        \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 6px 0; color: #344054; : \">\r\n            \u003Cstrong>چگونه می‌توان فهمید دل شب معنای واقعی دارد یا نمادین؟\u003C\u002Fstrong>\r\n        \u003C\u002Fdiv>\r\n        \u003Cdiv style=\"color: #667085; : \">\r\n            باید به مفهوم جمله توجه کرد. در عبارت «در دل شب چراغ اتاق روشن بود»، منظور تاریکی واقعی شب است؛ اما در جمله «امید در دل شب سختی‌ها زنده ماند»، تاریکی می‌تواند نمادی از مشکلات و ناامیدی باشد.\r\n        \u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n        \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 6px 0; color: #344054; : \">\r\n            \u003Cstrong>چرا نویسنده به‌جای واژه «شب» از ترکیب «دل شب» استفاده می‌کند؟\u003C\u002Fstrong>\r\n        \u003C\u002Fdiv>\r\n        \u003Cdiv style=\"color: #667085; : \">\r\n            زیرا «دل شب» تصویری دقیق‌تر و احساسی‌تر می‌سازد. این تعبیر می‌تواند شدت تاریکی، سکوت محیط یا تنهایی شخصیت را برجسته کند. انتخاب چنین ترکیبی به نویسنده کمک می‌کند با واژه‌های اندک، فضای بیشتری در ذهن خواننده ایجاد کند.\r\n        \u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 16px 0 0 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fffdf3; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; : \">\r\n        عبارت \u003Cspan style=\"display: inline-block; padding: 4px 8px; border-radius: 999px; font-size: 12px; line-height: 1; vertical-align: baseline; background: #fff3c4; color: #24292f; : \">دل شب\u003C\u002Fspan> به ژرفای تاریکی شب اشاره دارد و از ترکیب اضافی «دل» و «شب» ساخته شده است. این تعبیر در زبان روزمره برای توصیف زمان و در ادبیات برای فضاسازی، انتقال احساس و بیان مفاهیم نمادین کاربرد دارد. دل شب ممکن است نشانه سکوت، آرامش، تنهایی، نگرانی یا دشواری باشد و معنای دقیق آن با توجه به متن مشخص می‌شود. شناخت این تفاوت‌ها به دانش‌آموز کمک می‌کند هنگام خواندن شعر و نثر فارسی، تصویرهای ادبی و پیام نویسنده را بهتر درک کند.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>",[209,210,211],"پایهٔ یازدهم","فارسی یازدهم","دل شب",0,"2026-11-07 12:46:22","2026-11-07 12:51:20","سحر","شیرزاد","دل-شب-ژرفای-تاریکی-شب","کپسول آموزشی","1405\u002F08\u002F16","12:51 1405\u002F08\u002F16",{"tests":222,"papers":223,"files":224,"questions":225,"exams":226,"tutorials":227,"blogs":228},[],[],[],[],[],[],[229,238,247,256,265,274,283,292,300,308,316,324],{"id":230,"title":231,"cat":205,"pic":232,"up_date":233,"title_url":234,"url":235,"legacy_url":236,"cat_title":218,"update_jalali":237},22218,"نیش به دیده رفتن: کنایه از آزار دیدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FYHkySqRgdoHY2zgprHuG_200.png","2026-11-07 13:07:36","نیش-به-دیده-رفتن-کنایه-از-آزار-دیدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22218\u002Fنیش-به-دیده-رفتن-کنایه-از-آزار-دیدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22218\u002Fنیش-به-دیده-رفتن-کنایه-از-آزار-دیدن","4 ثانیه قبل",{"id":239,"title":240,"cat":205,"pic":241,"up_date":242,"title_url":243,"url":244,"legacy_url":245,"cat_title":218,"update_jalali":246},22217,"دل شب دریدن: کنایه از پیش رفتن و شکافتن تاریکی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FNhTVDQ9SU8PHUl5KyZou_200.png","2026-11-07 13:01:58","دل-شب-دریدن-کنایه-از-پیش-رفتن-و-شکافتن-تاریکی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22217\u002Fدل-شب-دریدن-کنایه-از-پیش-رفتن-و-شکافتن-تاریکی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22217\u002Fدل-شب-دریدن-کنایه-از-پیش-رفتن-و-شکافتن-تاریکی","5 دقیقه قبل",{"id":248,"title":249,"cat":205,"pic":250,"up_date":251,"title_url":252,"url":253,"legacy_url":254,"cat_title":218,"update_jalali":255},22215,"سد روان: استعاره از رود سند که در برابر جلال‌الدین مانع ایجاد کرده بود.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fgm6gTVSxbsyzscBusUlW_200.png","2026-11-07 12:43:48","سد-روان-استعاره-از-رود-سند-که-در-برابر-جلالالدین-مانع-ایجاد-کرده-بود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22215\u002Fسد-روان-استعاره-از-رود-سند-که-در-برابر-جلالالدین-مانع-ایجاد-کرده-بود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22215\u002Fسد-روان-استعاره-از-رود-سند-که-در-برابر-جلالالدین-مانع-ایجاد-کرده-بود","23 دقیقه قبل",{"id":257,"title":258,"cat":205,"pic":259,"up_date":260,"title_url":261,"url":262,"legacy_url":263,"cat_title":218,"update_jalali":264},22214,"امواج گران: موج‌های سنگین و عظیم","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FOYAleiXPaWHZl9J9go7C_200.png","2026-11-07 12:38:24","امواج-گران-موجهای-سنگین-و-عظیم","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22214\u002Fامواج-گران-موجهای-سنگین-و-عظیم","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22214\u002Fامواج-گران-موجهای-سنگین-و-عظیم","29 دقیقه قبل",{"id":266,"title":267,"cat":205,"pic":268,"up_date":269,"title_url":270,"url":271,"legacy_url":272,"cat_title":218,"update_jalali":273},22213,"رقص مرگ: تصویر استعاری از حرکت امواج و افتادن سپاهیان در میدان نبرد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FJWY4AUYxDP1MkkQmvHRd_200.png","2026-11-07 12:32:14","رقص-مرگ-تصویر-استعاری-از-حرکت-امواج-و-افتادن-سپاهیان-در-میدان-نبرد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22213\u002Fرقص-مرگ-تصویر-استعاری-از-حرکت-امواج-و-افتادن-سپاهیان-در-میدان-نبرد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22213\u002Fرقص-مرگ-تصویر-استعاری-از-حرکت-امواج-و-افتادن-سپاهیان-در-میدان-نبرد","35 دقیقه قبل",{"id":275,"title":276,"cat":205,"pic":277,"up_date":278,"title_url":279,"url":280,"legacy_url":281,"cat_title":218,"update_jalali":282},22212,"موج: در متن، تصویری از حرکت گسترده و خروشان آب","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FVipiCjg7mLzg24sfFJBM_200.png","2026-11-07 12:25:39","موج-در-متن-تصویری-از-حرکت-گسترده-و-خروشان-آب","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22212\u002Fموج-در-متن-تصویری-از-حرکت-گسترده-و-خروشان-آب","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22212\u002Fموج-در-متن-تصویری-از-حرکت-گسترده-و-خروشان-آب","42 دقیقه قبل",{"id":284,"title":285,"cat":205,"pic":286,"up_date":287,"title_url":288,"url":289,"legacy_url":290,"cat_title":218,"update_jalali":291},22211,"برگ کردن: کنایه از پدید آمدن و جایگزین شدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FGqoN2h9RZMLDMojZ5kSn_200.png","2026-11-05 13:29:24","برگ-کردن-کنایه-از-پدید-آمدن-و-جایگزین-شدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22211\u002Fبرگ-کردن-کنایه-از-پدید-آمدن-و-جایگزین-شدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22211\u002Fبرگ-کردن-کنایه-از-پدید-آمدن-و-جایگزین-شدن","1405\u002F08\u002F14",{"id":293,"title":294,"cat":205,"pic":295,"up_date":296,"title_url":297,"url":298,"legacy_url":299,"cat_title":218,"update_jalali":291},22210,"برگ ریختن: کنایه از مردن و کشته شدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F9daj9QwwWJbiJQ9nvT3p_200.png","2026-11-05 13:22:39","برگ-ریختن-کنایه-از-مردن-و-کشته-شدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22210\u002Fبرگ-ریختن-کنایه-از-مردن-و-کشته-شدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22210\u002Fبرگ-ریختن-کنایه-از-مردن-و-کشته-شدن",{"id":301,"title":302,"cat":205,"pic":303,"up_date":304,"title_url":305,"url":306,"legacy_url":307,"cat_title":218,"update_jalali":291},22209,"کار مرگ کردن: کنایه از کشتن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fg0KEIlnjVn2i0v8ixMfh_200.png","2026-11-05 13:16:07","کار-مرگ-کردن-کنایه-از-کشتن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22209\u002Fکار-مرگ-کردن-کنایه-از-کشتن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22209\u002Fکار-مرگ-کردن-کنایه-از-کشتن",{"id":309,"title":310,"cat":205,"pic":311,"up_date":312,"title_url":313,"url":314,"legacy_url":315,"cat_title":218,"update_jalali":291},22208,"عافیت‌سوز: نابودکنندهٔ آسایش و جان؛ در متن، صفت شمشیر کشنده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F9983hPrUKEKpHafNBTEo_200.png","2026-11-05 13:08:41","عافیتسوز-نابودکننده-آسایش-و-جان-در-متن-صفت-شمشیر-کشنده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22208\u002Fعافیتسوز-نابودکننده-آسایش-و-جان-در-متن-صفت-شمشیر-کشنده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22208\u002Fعافیتسوز-نابودکننده-آسایش-و-جان-در-متن-صفت-شمشیر-کشنده",{"id":317,"title":318,"cat":205,"pic":319,"up_date":320,"title_url":321,"url":322,"legacy_url":323,"cat_title":218,"update_jalali":291},22207,"به دنبال سر کسی گشتن: کنایه از تلاش برای نابود کردن یا کشتن او","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FHIGYDDYar9PECxuam6w7_200.png","2026-11-05 13:01:40","به-دنبال-سر-کسی-گشتن-کنایه-از-تلاش-برای-نابود-کردن-یا-کشتن-او","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22207\u002Fبه-دنبال-سر-کسی-گشتن-کنایه-از-تلاش-برای-نابود-کردن-یا-کشتن-او","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22207\u002Fبه-دنبال-سر-کسی-گشتن-کنایه-از-تلاش-برای-نابود-کردن-یا-کشتن-او",{"id":325,"title":326,"cat":205,"pic":327,"up_date":328,"title_url":329,"url":330,"legacy_url":331,"cat_title":218,"update_jalali":291},22206,"شام رستاخیز: استعاره از میدان نبردی آکنده از خون‌ریزی و کشتار","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Ffo0aeqmlZZ3tw7FNpiYA_200.png","2026-11-05 12:55:06","شام-رستاخیز-استعاره-از-میدان-نبردی-آکنده-از-خونریزی-و-کشتار","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22206\u002Fشام-رستاخیز-استعاره-از-میدان-نبردی-آکنده-از-خونریزی-و-کشتار","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22206\u002Fشام-رستاخیز-استعاره-از-میدان-نبردی-آکنده-از-خونریزی-و-کشتار"]